Het Norgerholt. Een bloempot van 25 ha.

Zo groot is het Norgerholt bij Norg in de kop van Drenthe. Op weg naar Assen kom je een paar honderd meter voorbij de dorpsgrens er aan voorbij. En voor je het weet heb je het bos weer achter je gelaten.

Vergeleken met veel andere bossen in onze provincie is het Norgerholt niet meer dan een grote ‘postzegel’ of ‘bloempot’. Met de auto rij je zelfs dwars door het bos. De klinkerweg die naar Westervelde en naar Veenhuizen leidt, voert je langs indrukwekkend hoge eiken, beuken en…hulstbomen. Het bos staat er vol mee. Hulsten en niet te vergeten klimop verlenen het Norgerholt hier en daar in de winter een merkwaardig groene aanblik. Sommige hulsten zijn meer dan twintig meter hoog. Ze behoren daarmee tot de hoogste in Europa. Dit is een van de boeiende kanten van dit kleine bos. Nergens zie je zoveel en zulke forse hulstbomen met stamdiameters van 20 tot 25 cm.

 

Norgerholt     Norgerholt met hulstachtergrond

Een ander aspect waardoor je in het Norgerholt het gevoel hebt in een oud bos te staan, is het grote aantal torenhoge eiken en beuken. Bij eerste aanblik waan je je in een soort oerbos van vele eeuwen oud. Hoewel een levend bos, zie je in morsdode toestand vele tientallen eiken nog overeind staan, sommige al meer dan tien jaren. Met de weinige takken die ze nog bezitten, wijzen de boomskeletten betekenisvol hemelwaarts. Nog meer eiken liggen in kisthouding plat op de bosbodem dood te zijn of leunen dodelijk vermoeid tegen andere bomen aan.

Ik heb mijn voorstelling van een oerbos in de loop van de tijd bij moeten stellen. Ik dacht dat onze bossen in het verre verleden te vergelijken waren met een soort ondoordringbare jungle. Dat blijkt niet zo te zijn. Hoewel in Nederland en daarbuiten al lang geen sprake meer is van echt oerbos, kan een bepaald beheer er na jaren toe leiden dat de indruk van een dergelijk bos wordt gewekt. Dat is niet alleen in het Norgerholt zo, over de grens in Duitsland heb je ook een paar van dit soort bosreservaten. Van oudsher waren het gebruiksbossen met een selectief beheer en waren ze weideplaats (Hudewald) voor het vee. Dus het Ahlhorner Urwald, de Hasbruch en het Neuenburger Urwald, hoe mooi en indrukwekkend ook, zijn geen oerbos, maar gewoon oude gebruiksbossen. Ook in het Norgerholt zal men in het verleden varkens hebben laten rondstruinen, die zich in de herfst vol vraten met eikels.

 

Eikenhout met mossen 2   Houtzwammen Norgerholt

Oerbos Norgerholt   Omgezaagde zomereik

Het Norgerholt is een oud bos dat zeker 800 tot 1000 jaar oud is. Dat zie je terug in de bodemopbouw onder de strooisellaag. Het is van oorsprong een oud markebos, waar men eeuwen lang  bouw- en constructiehout uit weg haalde. De open gevallen plekken werden met jonge eiken ingeplant, waardoor de dorpsgemeenschap steeds verzekerd was van voldoende bouwhout. Uit de stammen werden planken gezaagd, maar vooral gebruikte men het eikenhout om er gebinten van te maken voor de dorpsboerderijen. Dit is de voornaamste reden dat het bomenbestand in het Norgerholt zeer eenzijdig is: voornamelijk eiken, hier en daar afgewisseld door een groene beuk. Andere boomsoorten als linde, iep, es en esdoorn kom je er niet tegen.

De onderbegroeiing, voor zover je daar met die forse hulstbomen van kunt spreken, bestaat verder uit een gering aantal soorten struiken. Op nat/vochtige plaatsen groeien vooral berken en wilgen. Samen met een massa vochtminnende groene mossen, die deels op de takken van de struiken groeien en in de nattigheid waarin ze staan, geven deze moeilijk toegankelijke plekken je toch een ‘oerbosgevoel’, vooral als de wind stevig door de boomtoppen waait.

DSC01178

Sinds 1997 is het Norgerholt volledig beschermd. De boermarke van Norg is niet langer eigenaar. Natuurmonumenten maakt er nu de dienst uit. Gebruikshout mag niet meer worden gekapt. Als er al wordt gezaagd dan is dat om te voorkomen dat takken of stammen van afgestorven bomen op paden en wegen dreigen te vallen. Wat dood is mag morsdood blijven en blijft op de bosbodem liggen om langzaam naar de eeuwigheid te vergaan. Het is een prachtig gebied om in rond te struinen. Het geroffel van een specht en het vriendelijke geluid van boomklevers is nooit ver.

 

Hier en daar vind je in het bos indrukwekkende groene beuken

Hier en daar vind je in het bos indrukwekkende groene beuken

 

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s