Houtvormen

Norgerholt 2

 

Wij hebben iets met bos en bomen. De rust die je er vindt, het steeds wisselende decor en de effecten van de seizoenen maakt een wandeling door een bos voor veel mensen aantrekkelijk. Als we aan bos denken dan is dat vooral het levende aspect ervan. Toch is er ook nog iets anders dat bossen boeiend maakt. Het klinkt misschien wat cru, maar dat is de dood. Hoe springlevend wij een bos ook ervaren, in een bos heerst ook de dood. Alleen beleven wij dat niet zo. Dode dieren roepen nu eenmaal meer emotie op dan stervende en dode bomen, die zaag je toch om?

Als bomen uit de tijd raken, rest alleen het hout. Vroeger werd dat afgevoerd, tegenwoordig laat men dood hout in de meeste bossen liggen, want dat is goed voor de ecologie en de biodiversiteit. Het vergaan van hout is een kwestie van tijd. Bomen als populier en wilg doen er niet zo lang over om tot stof te vergaan. Maar bomen als eiken, tamme kastanjes zijn weerbarstiger. het hout daarvan doet er tientallen jaren en meer over om weg te rotten. Eikenhout is daarbij kampioen. Het biedt bijzonder veel weerstand aan zijn neergang. En dat biedt fotografen kansen.

Het is al weer jaren terug dat de boom werd afgezaagd, nadat hij zo'n slordige veertig jaar geprobeerd had om een grote wond aan zijn stam te overgroeien. Helaas ging het inrotten sneller. Dan de zaag er maar in...

Het is al weer jaren terug dat de boom werd afgezaagd, nadat hij zo’n slordige veertig jaar geprobeerd had om een grote wond aan zijn stam te overgroeien. Helaas ging het inrotten sneller. Dan de zaag er maar in…

In verweerd, dood eikenhout kom je regelmatig structuren en vormen tegen die je ergens aan doen denken. Natuurlijk, het oog moet er op vallen, maar je wordt vaak beloond. Wat kom je er dan in tegen, zult U denken. Allereerst de enorme vormenrijkdom. Kom je dichterbij, dan gaat er nog een andere wereld open: bijzondere houtstructuren of vormen die aan een dier of mensenhoofd doen denken. En dan heb ik het nog niet over de  meest vreemde fantasiebeesten. Kortom, de creativiteit van moeder natuur kent wat hout betreft geen grenzen.

De wargroei van eikenhout levert soms bijzonder fraaie houtstructuren op.

De wargroei van eikenhout levert soms bijzonder fraaie houtstructuren op.

Vergeleken met andere boomsoorten kom je de fraaiste verwerings- en rottingsvormen tegen in eikenhout. De reden daarvan is tannine. Dit is een sterk, bitter smakende stof die het hout van de eik conserveert. Boomstammen van eiken blijven hierdoor tientallen tot soms meer dan driehonderd jaar vrij van rot. Dat is handig om jaar in jaar uit de grillen van het weer te overleven. Eiken waaien niet zo snel om en vrijstaande eiken nog minder.

Tannine is in de mensen- en dierenwereld niet populair. Een jonge, stevige wijn uit Bordeaux moet je leren waarderen, maar in een bos heb je een leger aan knagertjes, schimmels en bacteriën die ook een broertje dood hebben aan het tanninerijke eikenhout. Het spul is vrijwel niet te eten en nog keihard ook. Tannine zorgt er voor dat eikenhout zeer langzaam wegrot en vaak nog tientallen jaren lang in het bos aanwezig blijft, soms op stam, maar vaker gewoon horizontaal op de bosbodem.

En verweerde kopse kant van een eikenstam. Flink verweerd, dat wel. Vroeghout is wijdmaziger dan hout dat in voorzomer wordt gevormd. Het wordt door de tands des tijds ook sneller aangetast. Vandaar het groevenpatroon. Komt bij dat de straalsgewijs lopende mergstralen ook sneller verweren. Kortom je krijgt een patroon van hobbels en bobbels dat in de verte doet denken aan een scan van naast elkaar gerangschikte atomen.

En verweerde kopse kant van een eikenstam. Flink verweerd, dat wel. Vroeghout is wijdmaziger dan hout dat in voorzomer wordt gevormd. Het wordt door de tands des tijds ook sneller aangetast. Vandaar het groevenpatroon. Komt bij dat de straalsgewijs lopende mergstralen ook sneller verweren. Kortom je krijgt een patroon van hobbels en bobbels dat in de verte doet denken aan een scan van naast elkaar gerangschikte atomen.

In Drenthe kom je in de meer dan 100 jaar oude houtwallen ook de vreemdste houtvormen tegen. De houtwallen dienden vroeger, voor de uitvinding van het prikkeldraad, als veekering. De meeste wallen waren beplant met eiken, want door deze bomen zo om de twintig jaar af te zetten, leverde dat geriefhout op dat boeren goed konden gebruiken. Na het afhakken van de eiken liepen de korte boomstompen onderaan veelal weer uit. De boomstompen stierven af en verteerden heel langzaam, waarna weer en wind langzamerhand bijzondere vormen en structuren in het hout uitgeprepareerden.

Houtstructuren vormen vaak fraaie abstracties, van dichtbij tenminste. Natuurlijk, je oog moet er op vallen en ook de kijkhoek is belangrijk, maar de kunst is om die vormen zo te fotograferen dat het maximale effect in de foto bereikt wordt.

 

Een afgestorven eik gaat nog een lang leven tegemoet, als het even mee zit tientallen jaren. En ieder jaar worden zijn structuren fraaier.

Een afgestorven eik gaat nog een lang leven tegemoet, als het even mee zit tientallen jaren. En ieder jaar worden zijn structuren fraaier.

In dit verweerde eikenhout is een hop te herkennen.

In dit verweerde eikenhout is een hop te herkennen.

Dooie bomen van dichtbij bekijken is niet ieders liefhebberij. Bovendien loop er zo aan voorbij, vooral als je kijkrichting net even anders is. Boetseerclub Natuur is met dit eikenhout wel erg subtiel te werk gegaan.

Dooie bomen van dichtbij bekijken is niet ieders liefhebberij. Bovendien loop er zo aan voorbij, vooral als je kijkrichting net even anders is. Boetseerclub Natuur is met dit eikenhout wel erg subtiel te werk gegaan.

Bij een wandeling vanavond zag ik hem opeens. Zelf had hij niks in de gaten. Hij had meer de blik op oneindig, leek het. Een houten bosgeest misschien? Hahaha. Nee, gewoon een uitwas van een dode eik op ooghoogte. Van de andere kant bekeken was het driemaal niks.

Bij een wandeling vanavond zag ik hem opeens. Zelf had hij niks in de gaten. Hij had meer de blik op oneindig, leek het. Een houten bosgeest misschien? Hahaha. Nee, gewoon een uitwas van een dode eik op ooghoogte. Van de andere kant bekeken was het driemaal niks.

Waar of niet, het is net de kop van een baleinwalvis, zo eentje die met zijn zeefbek duizenden kreeftjes uit het water filtert en die met smaak laat wegglijden. Alleen, deze filtert niks. Zit vast aan een beukenstam. Is een maserknol met een groeibarst.

Waar of niet, het is net de kop van een baleinwalvis, zo eentje die met zijn zeefbek duizenden kreeftjes uit het water filtert en die met smaak laat wegglijden. Alleen, deze filtert niks. Zit vast aan een beukenstam. Is een maserknol met een groeibarst.

Vlierhout zonder bast en danig verweerd.Het deed mij aan een samengebalde vuist denken. Ongeveer dan.

Vlierhout zonder bast en danig verweerd.Het deed mij aan een samengebalde vuist denken. Ongeveer dan.

Dit stuk eikenhout deed mij op de een of andere manier denken aan een niet slingervrije carnavalsdag.

Dit stuk eikenhout deed mij op de een of andere manier denken aan een niet slingervrije carnavalsdag.

Toegegeven, niet iedereen doet het en je moet er oog voor hebben, maar ik kan het niet laten om verpieterend dood eikenhout van alle kanten te bekijken. Een aberratie is het, dat wel, maar niet gevaarlijk, zullen we maar zeggen. Dit beeld van ontegenzeglijk een kuifmees kwam ik gisteren tegen in een oude stronk op een houtwal. Je loopt er tien keer langs en dan opeens...

Toegegeven, niet iedereen doet het en je moet er oog voor hebben, maar ik kan het niet laten om verpieterend dood eikenhout van alle kanten te bekijken. Een aberratie is het, dat wel, maar niet gevaarlijk, zullen we maar zeggen. Dit beeld van ontegenzeglijk een kuifmees kwam ik gisteren tegen in een oude stronk op een houtwal. Je loopt er tien keer langs en dan opeens…

Een scharrige beuk, wat onbeholpen gesnoeid, leverde een beeld op die mij aan een persoon deed denken die de laatste druppels uit zijn glas naar binnen klokt. Het is een aberratie van mij, maar als je van bomen houdt, let je haast automatisch op aparte groeivormen, houtstructuren e.d. Er gaat dan wel een heel bijzondere wereld voor je open.

Een scharrige beuk, wat onbeholpen gesnoeid, leverde een beeld op die mij aan een persoon deed denken die de laatste druppels uit zijn glas naar binnen klokt. Het is een aberratie van mij, maar als je van bomen houdt, let je haast automatisch op aparte groeivormen, houtstructuren e.d. Er gaat dan wel een heel bijzondere wereld voor je open.

Vind je het gek dat die oude Drenten, als ze dit zagen, aan bosgeesten, houtkloppers en demonen dachten. En dan hebben we het nog eens niet over witte wiev'n en reuzen die elkaar bekogelden met hunebedkeien. Daar geloofden ze ook in.

Vind je het gek dat die oude Drenten, als ze dit zagen, aan bosgeesten, houtkloppers en demonen dachten. En dan hebben we het nog eens niet over witte wiev’n en reuzen die elkaar bekogelden met hunebedkeien. Daar geloofden ze ook in.

Bomen zijn net mensen, ze lijden ook aan verschijnselen die we kanker noemen. Alleen ervaren bomen het anders, soms op termijn bedreigend, maar meestal niet meer dan wat lokaal ongerief. Deze uitwas aan de stam van een beuk is iets dergelijks. Lijkt van opzij iets op een ramskop.

Bomen zijn net mensen, ze lijden ook aan verschijnselen die we kanker noemen. Alleen ervaren bomen het anders, soms op termijn bedreigend, maar meestal niet meer dan wat lokaal ongerief. Deze uitwas aan de stam van een beuk is iets dergelijks. Lijkt van opzij iets op een ramskop.

Als je met je camera aan het ronddarren bent, heb je met het al dat dode hout om je heen soms heel bijzondere ontmoetingen. Ben je opeens wat minder alleen.

Als je met je camera aan het ronddarren bent, heb je met het al dat dode hout om je heen soms heel bijzondere ontmoetingen. Ben je opeens wat minder alleen.

Kronkelhazelaars koop je in ieder tuincentrum, maar het blijven gedrochten. Virusziek tot en met, maar decoratief in tuin en vaas. In een kronkelhazelaar op leeftijd zag ik een trollenfiguur. Enfin, het blijft een afwijking...

Kronkelhazelaars koop je in ieder tuincentrum, maar het blijven gedrochten. Virusziek tot en met, maar decoratief in tuin en vaas. In een kronkelhazelaar op leeftijd zag ik een trollenfiguur. Enfin, het blijft een afwijking…

Een kop waar ooit een tak aan vast zat, geboetseerd door weer en wind.

Een kop waar ooit een tak aan vast zat, geboetseerd door weer en wind.

Krokodillen hebben een geschubde huid. Dat heeft deze niet, maar ja, deze is dan ook van hout.

Krokodillen hebben een geschubde huid. Dat heeft deze niet, maar ja, deze is dan ook van hout.

Hout van dode sparren en dennen houdt het in een vochtig bos niet zo heel lang vol. Na een tiental jaren is er nog maar een skelet over van de allerhardste delen, zoals takaanzetten en ingegroeide noesten. Wat eerder goed verborgen was, steekt nu prominent de buitenwereld in.

Hout van dode sparren en dennen houdt het in een vochtig bos niet zo heel lang vol. Na een tiental jaren is er nog maar een skelet over van de allerhardste delen, zoals takaanzetten en ingegroeide noesten. Wat eerder goed verborgen was, steekt nu prominent de buitenwereld in.

Een dood stuk eikenhout dat bij ons in het bos aan de voet van een eikenboom zat leek van dichtbij op een...? Vul zelf maar in.

Een dood stuk eikenhout dat bij ons in het bos aan de voet van een eikenboom zat leek van dichtbij op een…? Vul zelf maar in.

Jammer dat de werkelijkheid in de verhalen van Harry Potter nooit realiteit zal worden. Onze leefomgeving zou er meteen een stuk spannender door worden. Je hoeft maar te denken aan de hond van zijn vriend Hagrid... Enfin, deze zal nooit blaffen of bijten.

Jammer dat de werkelijkheid in de verhalen van Harry Potter nooit realiteit zal worden. Onze leefomgeving zou er meteen een stuk spannender door worden. Je hoeft maar te denken aan de hond van zijn vriend Hagrid… Enfin, deze zal nooit blaffen of bijten.

Bij dit soort fotografie loop je de kans dat de fantasie met je op de loop gaat. Toch valt niet te ontkennen dat je er een beestenkop van kunt maken, in dit geval een fantasiebeest: de eenhoorn. Een mytisch dier dat nooit heeft bestaan, hoewel Harry Potter daar heel andere verhalen over kan vertellen. Model voor de eenhoorn stond overigens de lange ivoren snuitpunt van de narwal.

Bij dit soort fotografie loop je de kans dat de fantasie met je op de loop gaat. Toch valt niet te ontkennen dat je er een beestenkop van kunt maken, in dit geval een fantasiebeest: de eenhoorn. Een mytisch dier dat nooit heeft bestaan, hoewel Harry Potter daar heel andere verhalen over kan vertellen. Model voor de eenhoorn stond overigens de lange ivoren snuitpunt van de narwal.

Houtvormen doen soms aan dieren denken. Vreemd, dat wel, maar ik ontkom niet aan het beeld van een of ander hertebeest.

Houtvormen doen soms aan dieren denken. Vreemd, dat wel, maar ik ontkom niet aan het beeld van een of ander hertebeest.

Dit verweerde restant van een dode tak lijkt samen met het  levende reactiehout  van de eik erachter veel op een schildpad met uitgestoken kop.

Dit verweerde restant van een dode tak lijkt samen met het levende reactiehout van de eik erachter veel op een schildpad met uitgestoken kop.

Zeeleeuw; maserknol  op groene beuk

Zeeleeuw; maserknol op groene beuk

Marmot in verweerd eikenhout met korstmos

Marmot in verweerd eikenhout met korstmos

Het olifantenoog in verweerd beukenhout

Het olifantenoog in verweerd beukenhout

Een man halfweg; groene beuk

Een man halfweg; groene beuk

Een eland in berkenhout

Een eland in berkenhout

Waren ze de weg in het bos kwijt. Gewoon die kant uit.

Waren ze de weg in het bos kwijt. Gewoon die kant uit.

Ik hou je wel vast...

Ik hou je wel vast…

Dino's zijn toch uitgestorven...?

Dino’s zijn toch uitgestorven…?

In geval van dood lig je doorgaans horizontaal. Dat geldt voor mens en dier. Het is niet anders. Bomen gaan daar anders mee om, die gaan staand dood en houden dat nog een tijdje vol, eiken vooral. Tot hun wortels voldoende zijn weggerot. Dan rest ook voor hun alleen de kisthouding. Dat kan overigens nog jaren duren. Het is net alsof de ingerotte wortelhals van deze eik nog een laatste schreeuw uit. Dacht ook nog even aan de snavel van een appelvink. Dat heb je met hout op z'n retour.

In geval van dood lig je doorgaans horizontaal. Dat geldt voor mens en dier. Het is niet anders. Bomen gaan daar anders mee om, die gaan staand dood en houden dat nog een tijdje vol, eiken vooral. Tot hun wortels voldoende zijn weggerot. Dan rest ook voor hun alleen de kisthouding. Dat kan overigens nog jaren duren. Het is net alsof de ingerotte wortelhals van deze eik nog een laatste schreeuw uit. Dacht ook nog even aan de snavel van een appelvink. Dat heb je met hout op z’n retour.























 


.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s